19 września 2026 r. w narodowym sanktuarium Matki Bożej w Budsławiu na Białorusi odbył się pierwszy kongres franciszkański. Wydarzenie to zgromadziło braci z trzech rodzin franciszkańskich: Zakonu Braci Mniejszych, Zakonu Braci Mniejszych Konwentualnych oraz Zakonu Braci Mniejszych Kapucynów. Obecne były także lokalne wspólnoty Franciszkańskiego Zakonu Świeckich, Młodzieży Franciszkańskiej Tau oraz liczni czciciele Biedaczyny z Asyżu, zafascynowani jego wyjątkowym charyzmatem.

Kongres, który przebiegał pod hasłem: Idź i odbuduj mój dom, stał się przestrzenią do wspólnej refleksji nad duchowym dziedzictwem św. Franciszka, budowania bratersko-siostrzanej wspólnoty oraz uwielbienia Boga za dar franciszkańskiego charyzmatu dla Kościoła i świata. Była to również doskonała okazja, by zaczerpnąć ze źródła zakonnej duchowości, bliżej poznać postać serafickiego ojca oraz przyjrzeć się życiu jego współczesnych naśladowców na ziemi białoruskiej.
Bogaty program wydarzenia otworzyła konferencja pt. Aktualność charyzmatu franciszkańskiego we współczesnym świecie, którą wspólnie poprowadzili trzej bracia z różnych gałęzi zakonnych. Braci mniejszych konwentualnych reprezentował fr. Eugeniusz HOŁUB OFMConv z Iwieńca.
Centralnym punktem spotkania była uroczysta Msza św., której przewodniczył bp Jerzy KASABUCKI, biskup pomocniczy archidiecezji mińsko-mohylewskiej.
Po posiłku uczestnicy mogli pogłębić swoją wiedzę podczas kolejnej sesji: Franciszkanie na Białorusi: historia, współczesność oraz działalność duszpasterska. W roli prelegentów wystąpili przedstawiciele braci mniejszych, braci mniejszych konwentualnych, braci mniejszych kapucynów, franciszkanów świeckich oraz młodzieży franciszkańskiej. Historię Zakonu Braci Mniejszych Konwentualnych przybliżył fr. Jarosław M. BANASIAK OFMConv z Udziału.
W dalszej części programu zgromadzeni podziwiali kunszt aktorski dzieci i młodzieży z franciszkańskiej parafii Matki Bożej Anielskiej w Grodnie, które wystawiły spektakl pt. Historia św. Franciszka.
Pod wieczór pełen emocji dzień ustąpił miejsca refleksji i zadumie. W budsławskiej bazylice wybrzmiał koncert muzyki franciszkańskiej w wykonaniu chórów i zespołów z parafii prowadzonych przez braci mniejszych, braci mniejszych konwentualnych oraz braci mniejszych kapucynów. Następnie odbyła się adoracja Najświętszego Sakramentu z rozważaniami przygotowanymi przez franciszkanów świeckich. Dzień zakończył się litanią do św. Franciszka oraz błogosławieństwem relikwiami Świętego.
Ponad 600 uczestników kongresu mogło w przerwach skorzystać z kuchni polowej przygotowanej przez kapucynów, skosztować wypieków lokalnych gospodyń, a także zaopatrzyć się w pamiątkowe bransoletki i wyroby franciszkańskiego rękodzieła. Dla najmłodszych zorganizowano specjalny program z grami i konkursami.
Kongres ukazał całe bogactwo i różnorodność franciszkańskiego charyzmatu, będąc jednocześnie świadectwem siły, jaka drzemie we wszystkich gałęziach Zakonu. Przywołana historia obecności synów św. Franciszka na tych ziemiach – sięgająca XIV wieku – uświadomiła uczestnikom, jak wielki był ich wkład w budowanie Kościoła katolickiego. Żaden inny zakon nie rozwinął się tutaj na taką skalę. Według spisu zamieszczonego w katalogu ojców i braci prowincji litewsko-ruskiej z czerwca 1825 r., samych klasztorów braci mniejszych konwentualnych było aż 31.
Obecnie na Białorusi posługuje 13 współbraci po ślubach wieczystych (w tym 12 kapłanów). Należą oni do delegatury błogosławionych Achillesa i Hermana, wchodzącej w skład prowincji Matki Bożej Niepokalanej w Polsce (Warszawa), i prowadzą działalność duszpasterską w trzech klasztorach oraz dwóch domach filialnych. Warto dodać, że na formacji zakonnej w Polsce przebywa aktualnie 1 nowicjusz i 4 kleryków pochodzących z Białorusi.

Autor tekstu: fr. Jarosław M. BANASIAK OFMConv
Zdjęcia: archiwum kapucyńskie