W dniu 14 listopada 2025 r. w Novej Goricy – Kostanjevicy w Słowenii odbyła się międzynarodowa konferencja z okazji 800-lecia klasztoru w Gorycji, który według tradycji przekazywanej z pokolenia na pokolenie został ufundowany przez św. Antoniego w 1225 r.

Byliśmy gośćmi braci mniejszych w klasztorze w Kostanjevicy, bardzo blisko starodawnego klasztoru w Gorycji, który dziś już nie istnieje. Otóż w wyniku kasaty dokonanej przez cesarza Józefa II bracia mniejsi konwentualni byli zmuszeni opuścić klasztor w 1785 r., zaś rok później osiedlili się tam reformaci (ścisłej obserwancji), którzy z kolei musieli go pozostawić w 1811 r. i przenieść się na stałe do Kostanjevicy.
Konferencja, zorganizowana przez prof. Renato PODBERSIČ i fr. Igora SALMIČ, zgromadziła ekspertów z Włoch, Słowenii i Chorwacji. Na początku przemówienia powitalne skierowali: ordynariusz Koperu – bp Peter ŠTUMPF; słoweńscy ministrowie prowincjalni trzech Zakonów franciszkańskich – fr. Christian GOSTEČNIK OFM, fr. Milan KOS OFMConv i fr. Primož KOVAČ OFMCap; wikariusz prowincji włoskiej św. Antoniego z Padwy (Włochy Północne) – fr. Franco GIRALDI OFMConv. Z kolei referaty wygłosili: Vojko PAVLIN, fr. Luciano BERTAZZO OFMConv, fr. Ljudevit MARAČIĆ OFMConv, fr. Igor SALMIČ OFMConv, Matej HRIBERŠEK, Jože ŠKOFLJANEC, Ivan PORTELLI, Renato PODBERŠIČ i Boris GOLEC. Prelegenci przedstawili historię klasztoru w Gorycji i innych pobliskich klasztorów franciszkańskich od początków do dnia dzisiejszego, podkreślając znaczenie życia zakonnego i apostolstwa franciszkanów z różnych rodzin w regionie Gorycji i na szerszym obszarze. W konferencji wzięło udział wielu gości, znawców historii, przyjaciół, a także franciszkanów z obu stron granicy, która od końca II wojny światowej do początku lat 90. tworzyła tzw. „żelazną kurtynę”. Obecnie, dzięki Bogu, granica ta już nie dzieli, ale łączy, o czym świadczy nazwa placu łączącego Gorycję i Novą Goricę, czyli Piazza Transalpina lub Piazza dell’Europa. Miło było zobaczyć razem zakonników z prowincji włoskiej św. Antoniego z Padwy przybyłych z Padwy i Triestu, prowincji św. Józefa w Słowenii przybyłych z Piranu, Ptuj, Ptujska Gora, Olimje oraz prowincji św. Hieronima w Chorwacji przybyłych z Cres. Konferencja zakończyła się zwiedzeniem grobowców burbońskich znajdujących się w krypcie klasztoru w Kostanjevicy. Szczególnie wyróżnia się grobowiec króla Francji Karola X, który zmarł w Gorycji w 1830 r. Międzynarodowa konferencja stanowiła w tym sensie doskonałą okazję do ożywienia w miastach Gorycja i Nova Gorica – będących w tym roku europejską stolicą kultury – wielowiekowej pamięci o obecności franciszkanów.
To historyczne wydarzenie zostało uwiecznione na pięknych zdjęciach wykonanych przez oficjalnego fotografa Tamino PETELINŠEK.

Fr. Igor SALMIČ, wikariusz generalny
Fot. Tamino PETELINŠEK