Sanktuarium świętych apostołów
Filipa i Jakuba Młodszego
Po świętych drzwiach niech otworzą się teraz inne drzwi domów i oaz pokoju,
w których niech odrodzi się godność, niech wychowuje się do niestosowania przemocy,
niech uczy się sztuki pojednania. Niech przyjdzie królestwo Boże…
(Papież Leon XIV, Modlitwa u stóp figury Niepokalanej
na Placu Hiszpańskim, 8 grudnia 2025 r.)
Z okazji ogłoszenia dogmatycznej definicji Niepokalanego Poczęcia w 1854 r. powierzono rzymskiej bazylice świętych Dwunastu Apostołów – w uznaniu jej chwalebnych tradycji związanych z szerzeniem kultu Niepokalanej – zaszczytne przeprowadzenie uroczystych i niemal oficjalnych obchodów. Tradycyjna nowenna była najgodniejszym przygotowaniem duchowym do tego historycznego wydarzenia, a podniosłe obrzędy pontyfikalne trwały przez dziewięć dni z udziałem kardynałów, książąt i biskupów. W następną niedzielę, 10 grudnia, pod patronatem Akademii Niepokalanej odbyła się w bazylice świętych Dwunastu Apostołów okolicznościowa ceremonia, która stała się wspaniałym zwieńczeniem historycznych uroczystości. Zaraz po ogłoszeniu dogmatu minister generalny fr. Giacinto GUALERNI wręczył papieżowi Piusowi IX w hołdzie złotą różę jako wyraz synowskiej wdzięczności i radości Zakonu franciszkańskiego. W tym pamiętnym dniu na frontonie bazyliki, pomiędzy dwoma wielkimi łacińskimi inskrypcjami zaprojektowanymi przez fr. Angelo TRULLETA OFMConv z Konstantynopola, zawieszono przepiękne płótno namalowane przez fr. Pasquale Marię SARULLO OFMConv z Sycylii, przedstawiające Niepokalaną Dziewicę, a po jej bokach dwóch najznamienitszych minorytów wyróżniających się w historii dogmatu: po lewej bł. Jana Dunsa Szkota, który rozkłada kartkę z napisem „Potuit, decuit, ergo fecit”, zaś po prawej papieża Sykstusa IV w akcie wznoszenia do Maryi pergaminu z pierwszymi słowami bulli Cum praecelsa, stanowiącej podstawę dogmatycznej definicji. Był to wyraz i przejaw gorliwości okazywanej przez Zakon franciszkanów, a zwłaszcza przez braci mniejszych konwentualnych z bazyliki świętych Dwunastu Apostołów, w związku z przewidywanym i przygotowywanym promiennym dniem maryjnego triumfu.
Gdybyśmy chcieli zwięźle opisać to, co w naszej rzymskiej bazylice świętych Dwunastu Apostołów przeżyliśmy podczas tegorocznej uroczystej nowenny przed uroczystością Niepokalanego Poczęcia NMP, moglibyśmy stwierdzić: ujmujące słowa, uroczyste liturgie, piękne śpiewy. Wśród uczestników przeplatały się dobre uczucia i emocje, pokój ducha i radość serca. Słowa kardynałów zawarte w homiliach dodawały otuchy. Symboliczne gesty liturgii fascynowały. A łagodny i piękny śpiew chóru przy akompaniamencie organów prawdziwie rozgrzewał umysły do rzeczy pięknych i dobrych, wznosząc je do Najwyższego Dobra. Gratulacje i słowa uznania padały ze strony kardynałów, którzy każdego wieczoru przewodniczyli uroczystej koncelebrze eucharystycznej w bazylice przygotowanej i udekorowanej na tę okazję przez zakrystiana fr. Maurizio VADILONGA. Od 29 listopada do 7 grudnia 2025 r. kardynałowie RAVASI, HEUNG-SIK, DE DONATIS, ROCHE, ARTIME, GUGEROTTI, MAKRICKAS, SEMERARO, GAMBETTI zaszczycili nas swoją obecnością i umocnili swoim słowem.
Podczas wieczornej liturgii w dniu 7 grudnia nasz współbrat fr. Maurizio DI PAOLO, prokurator generalny Zakonu, świętował 25. rocznicę święceń kapłańskich, co było radosnym wydarzeniem dla naszej wspólnoty klasztornej i dla wszystkich osób bliskich jubilatowi, w tym dla jego mamy Vittorii.
Dnia 8 grudnia Eucharystii przewodniczył kard. Leonardo SANDRI, wicedziekan kolegium kardynalskiego, a minister generalny fr. Carlos A. TROVARELLI odnowił, jak co roku, poświęcenie Zakonu Niepokalanej.
Zgodnie z tradycją, na zakończenie każdej liturgii chór „Cappella Musicale Costantiniana” pod dyrekcją maltańskiego współbrata fr. Roberta CALLEJA wykonywał utwór Tota Pulchra fr. Alessandro BORRONIEGO OFMConv (1820-1896). Chór ten z maestrią uświetniał śpiewem różne uroczystości.
W nowennie uczestniczyli współbracia z rzymskich domów generalskich: z klasztoru św. Maksymiliana Kolbego, z klasztoru św. Antoniego przy Termach Karakalli („Vigna Antoniniana”), z klasztoru św. Piotra (kolegium penitencjarzy watykańskich), z klasztoru św. Bonawentury (międzynarodowe kolegium „Seraphicum”). Służbę liturgiczną, jak co roku, pełnili klerycy z „Seraphicum”, studenci Papieskiego Wydziału Teologicznego Św. Bonawentury, pod kierunkiem dwóch ceremoniarzy: fr. Raimundo Valdo NOGUEIRA i fr. Francisa MULENGA. Przebieg nowenny, tak jak od lat, udokumentował fotograf fr. Alejandro PALACIOS VÁZQUEZ, odpowiedzialny za generalne biuro ds. komunikacji.
W święto Niepokalanego Poczęcia NMP, 8 grudnia, proboszcz fr. Francesco CELESTINO we współpracy z kilkoma osobami świeckimi przyjmował licznych wiernych, którzy składali hołd przy figurze Maryi na Placu Hiszpańskim. Jako pierwsi pojawili się strażacy, którzy o świcie umieścili wieniec z kwiatów na ramieniu Matki Bożej, pokonując 100 stopni drabiny strażackiej i osiągając wysokość 27 metrów. Gest ten ma swoją tradycję sięgającą 1949 r. Proboszczowi towarzyszyło kilku współbraci z Seraphicum oraz kilku członków Rycerstwa Niepokalanej, którzy pomagali w przyjmowaniu wiernych, a swoją obecnością wspierali i promowali pobożność do Niepokalanej. Wczesnym popołudniem przybył tam papież Leon XIV, powracający z pierwszej międzynarodowej podróży apostolskiej do Turcji i Libanu (27 listopada – 2 grudnia 2025 r.), aby złożyć kwiaty i modlić się do Niepokalanej Dziewicy Maryi o pokój i pojednanie między ludźmi.
Fr. Mimmo CASTIGLIONE, archiwista generalny
