5 sierpnia 2026 r. przyleciałem do Limy w Peru. Tutaj serdecznie przyjęli mnie współbracia pracujący w parafii Nuestra Señora de la Piedad: fr. Lucjan SZCZEPAŃSKI, fr. Piotr HRYMA oraz fr. Fredi Martin FRIAS HERRERA. Stąd też w nocy 7 sierpnia wraz z grupą parafian wyruszyłem do Pariacoto.
W tej miejscowości 9 sierpnia 1991 r. terroryści z ugrupowania Świetlisty Szlak zamordowali dwóch naszych współbraci: fr. Michała TOMASZKA i fr. Zbigniewa STRZAŁKOWSKIEGO. W wigilię ich męczeńskiej śmierci w kościele odbyło się nabożeństwo Spirito di Assisi, podczas którego przekazałem „Światło z Asyżu” gwardianowi, fr. Jackowi LISOWSKIEMU. Odbyła się również prelekcja na temat Spirito di Assisi.
Ktoś mógłby zapytać: „Co ma wspólnego dialog międzyreligijny z terroryzmem?”. Na to pytanie musimy odpowiedzieć, że bardzo wiele. Przede wszystkim musimy mieć świadomość, że obecnie na całym świecie prześladowanych jest ponad 380 milionów chrześcijan, nie tylko katolików. Są to dane zawarte w tegorocznym raporcie Global Persecution Index (GPI), opublikowanym przez organizację International Christian Concern (ICC), która analizuje prześladowania chrześcijan w ponad 20 krajach. Z raportu wynika, że prześladowania nie są już wyłącznie dziełem odizolowanych grup terrorystycznych. Obecnie są one wynikiem połączenia różnych czynników, takich jak nacjonalizm religijny, autorytaryzm, terroryzm islamistyczny, a także państwowa kontrola nad organizacjami religijnymi.
Powyższe statystyki wywołują u wielu chrześcijan oburzenie, a niejednokrotnie także nienawiść wobec wyznawców innych religii i przedstawicieli innych wyznań, co naturalnie wpływa negatywnie na postrzeganie dialogu międzyreligijnego. A zatem propozycją pewnej formy „dialogu” może być modlitwa za tych, którzy prześladują i mordują, zgodnie ze słowami Jezusa: „A Ja wam powiadam: Miłujcie waszych nieprzyjaciół i módlcie się za tych, którzy was prześladują” (Mt 5,44). Ważne jest tutaj, aby przypominać wszystkim chrześcijanom, że nie wolno nam nienawidzić, nie wolno nam się mścić ani zabijać w imię religii.
Może zabrzmi to trochę paradoksalnie, ale wielu przedstawicieli innych religii – na przykład ze środowisk muzułmańskich – jednoczy się z chrześcijanami w ich cierpieniu, ponieważ nie popierają tego, co nazywamy fundamentalizmem religijnym, w tym fundamentalizmem islamskim. Osoby te są szczególnie otwarte na dialog międzyreligijny.
Istnieje również pewien aspekt ekumeniczny związany z tematem męczeństwa za wiarę, a mianowicie męczennicy niekatoliccy. Bardzo znanym przykładem są męczennicy ugandyjscy: 22 katolików i 23 anglikanów, którzy ponieśli śmierć w Ugandzie w XIX wieku. Kolejnym przykładem może być Dietrich BONHOEFFER, luterański pastor, który został zamordowany przez nazistów w obozie koncentracyjnym Flossenbürg. A więc my mamy św. Maksymiliana KOLBEGO, luteranie – Dietricha BONHOEFFERA. Inną osobą jest Martin Luther KING, pastor baptystyczny, zamordowany w 1968 r. w związku z prowadzoną przez niego działalnością na rzecz praw obywatelskich.
Jest wiele innych przykładów, które mogą pomóc nam zrozumieć relację między terroryzmem, fanatyzmem a dialogiem międzyreligijnym oraz pomóc nam, katolikom, przyjąć właściwą postawę wobec problemu prześladowania chrześcijan we współczesnym świecie.
Dlatego nabożeństwo Spirito di Assisi miało właśnie taki charakter: pamiętać o bł. Michale, bł. Zbigniewie i bł. ks. Alessandro DORDIM, o ich misji i męczeństwie, a jednocześnie szukać pojednania z Bogiem, z samym sobą i z innymi.
Nabożeństwo to poprzedziła droga krzyżowa z kościoła do miejsca zabójstwa naszych współbraci, w której uczestniczył biskup Chimbote, Ángel Ernesto ZAPATA BANCES. Przewodniczył on również Eucharystii sprawowanej przed kaplicą. Wieczorem, już w kościele, odbyło się nabożeństwo „Światła z Asyżu”. Bardzo pozytywnie zaskoczyła mnie frekwencja, ponieważ cały cykl liturgiczny trwał ponad siedem godzin.
Centralne uroczystości upamiętniające śmierć bł. Michała i bł. Zbigniewa odbyły się w niedzielę 9 sierpnia. W programie znalazły się Msza św., procesja z figurami błogosławionych wokół placu przykościelnego oraz droga krzyżowa. Obecni byli również współbracia z Trujillo.
Chciałbym podziękować wspólnocie w Pariacoto za przyjęcie w klasztorze oraz za piękne świadectwo duszpasterskie: fr. Jackowi LISOWSKIEMU, gwardianowi, fr. Bogdanowi PŁAWECKIEMU oraz fr. Andre LIMIE, klerykowi z Brazylii. Później dojechał również fr. Tadeusz POBIEDZIŃSKI.
Przede wszystkim dziękuję za pomoc w zorganizowaniu nabożeństwa „Światła z Asyżu”, szczególnie z udziałem młodzieży. Była to także okazja do wygłoszenia katechezy na temat sakramentów, a także do podkreślenia, jak ważne jest dzisiaj świadectwo wiary i dialog z innymi. Dialog z osobami o odmiennych poglądach, wierzeniach i światopoglądzie wymaga świadomej i dojrzałej tożsamości chrześcijańskiej i katolickiej. Tę tożsamość musimy pielęgnować i pogłębiać, co przekłada się na aktywne zaangażowanie w duszpasterstwo prowadzone przez braci.
Pokaż mi, jak wierzysz, a powiem ci, kim jesteś… Taka jest jedna z zasad świadectwa i dialogu!
Fr. Sławomir KLEIN, delegat generalny ds. ekumenizmu i dialogu międzyreligijnego (EDI)
