W dniach 12-17 października 2026 r. w Nagasaki w Japonii odbyło się zgromadzenie Federacji Braci Mniejszych Konwentualnych Azji (FAMC). Spotkanie to zgromadziło zakonników reprezentujących poszczególne jurysdykcje na tydzień pełen braterstwa, formacji, refleksji oraz dyskusji o wspólnej misji Zakonu na kontynencie azjatyckim.
Program przewidywał sprawozdania z życia i działalności poszczególnych jurysdykcji, refleksję nad realizacją uchwał kapituły generalnej z 2025 r. oraz rozważenie możliwości współpracy w dziedzinie formacji i działalności misyjnej. Obejmował także pielgrzymkę do miejsc kluczowych dla historii chrześcijaństwa w Nagasaki oraz spotkania poświęcone zarządzaniu finansami i odpowiedzialnej administracji dobrami Zakonu.
Prace rozpoczęły się oficjalnie we wtorek 13 października Mszą św. i jutrznią, którym przewodniczył fr. Dennis M. VARGAS, kustosz prowincjalny kustodii Niepokalanego Poczęcia i bł. Bonawentury z Potenzy na Filipinach oraz sekretarz FAMC.
Głównym punktem przedpołudnia była konferencja na temat formacji franciszkańskiej, wygłoszona przez bp. Berardusa Toshio OSHIKAWA OFMConv, emerytowanego ordynariusza diecezji Naha w Japonii. Zachęcił on uczestników do pogłębienia tożsamości i misji franciszkańskiej w kontekście Kościoła w Japonii, szczególnie w świetle prześladowań, jakich doświadczyli chrześcijanie z Nagasaki, oraz tragedii związanej z użyciem broni atomowej.
Biskup przypomniał o zawsze aktualnym świadectwie męczenników japońskich i o wadze wierności Ewangelii także w obliczu cierpień i prześladowań. Przywołał również niszczycielskie skutki wojny, zatrzymując się nad cierpieniami spowodowanymi zrzuceniem bomby atomowej na Nagasaki. W tym kontekście ukazał franciszkańskie pozdrowienie Pax et bonum nie tylko jako tradycyjny zwrot, ale jako głębokie zobowiązanie do budowania pokoju, pojednania i poszanowania godności człowieka.
Wystąpienie bp. OSHIKAWA nadało obradom istotny fundament duchowy, przypominając, że duchowość franciszkańska, braterstwo i ewangelizacja powinny wyrażać się w konkretnej służbie, współczuciu oraz krzewieniu pokoju.
Popołudnie poświęcono sprawom administracyjnym i finansowym. Uczestnicy zatwierdzili większością głosów sprawozdanie z poprzedniego posiedzenia FAMC. Następnie fr. Lucas Shinichiroh TANIZAKI, minister prowincjalny prowincji Niepokalanego Poczęcia NMP w Japonii oraz ekonom FAMC, przedstawił sprawozdanie finansowe federacji. W dalszej kolejności wysłuchano sprawozdań przedstawicieli poszczególnych jurysdykcji: północno-wschodnich Indii, Sri Lanki, delegatury św. Józefa w południowych Indiach, Indii, Indonezji, Wietnamu, Filipin, Korei Południowej i Japonii. Zebrani podzielili się informacjami o bieżącej sytuacji w swoich regionach, zaangażowaniu duszpasterskim, potrzebach formacyjnych oraz trudnościach, które należy przezwyciężyć.
W środę 14 października prace skupiły się na omówieniu realizacji uchwał kapituły generalnej oraz na możliwościach wzmocnienia współpracy między jurysdykcjami FAMC. Dzień rozpoczęły Msza św. i jutrznia, którym przewodniczył fr. Dominic HOÀNG (Thành Nghĩa), kustosz prowincjalny kustodii św. Franciszka Antoniego Fasaniego w Wietnamie.
Przedstawiono sprawozdanie ze spotkania definitorium generalnego z przewodniczącymi federacji, które odbyło się w 2026 r. w Rzymie. Przeanalizowano także konsekwencje decyzji kapitulnych dla życia i misji FAMC, ze szczególnym uwzględnieniem znaczenia artykułu 29 Konstytucji oraz potrzeby wspierania współpracy odnoszącej się do specyfiki i odpowiedzialności każdej jurysdykcji.
Wśród rozważanych propozycji znalazło się zorganizowanie na Filipinach kursu języka angielskiego dla współbraci z federacji. Po prezentacji i szerokiej dyskusji uczestnicy uznali, że mógłby on być pożyteczny dla ułatwienia komunikacji i współpracy między jurysdykcjami. Jednak na razie żadna z jurysdykcji nie zadeklarowała gotowości do wysłania braci. Niektóre wskazały na brak wolnego personelu, inne wyjaśniły, że w ich krajach istnieją już i funkcjonują programy nauki języka angielskiego.
Zgromadzenie zajęło się również zagadnieniem formacji ustawicznej i współpracy misyjnej. Uczestnicy podkreślili, że formacja jest zobowiązaniem towarzyszącym zakonnikowi przez całe życie i trwa również po ukończeniu formacji początkowej oraz złożeniu profesji uroczystej. Wspólne inicjatywy formacyjne mogłyby pomóc braciom w pogłębieniu zaangażowania franciszkańskiego i wzmocnić braterstwo w federacji.
Jeśli chodzi o misję, dyskusja dotyczyła sposobów lepszego odpowiadania na wyzwania misyjne i potrzeby duszpasterskie poprzez dzielenie się personelem, wymianę doświadczeń duszpasterskich oraz wspólne rozeznawanie priorytetów. Nie wskazano konkretnej jurysdykcji, która miałaby rozpocząć nową, wspólną misję, ani nie określono precyzyjnych form współpracy między jurysdykcjami. Kwestie te pozostały otwarte, w oczekiwaniu na dalsze rozeznawanie i nowe konsultacje.
Czwartek 15 października poświęcono pielgrzymce do miejsc szczególnie ważnych dla historii chrześcijaństwa w Nagasaki i dla życia braci mniejszych konwentualnych.
Pielgrzymka obejmowała zwiedzanie muzeum 26 męczenników japońskich, upamiętniającego chrześcijan straconych w Nagasaki w 1597 r. Ich świadectwo przypomniało o odwadze i wierności tych, którzy pozostali niezłomni w wierze mimo prześladowań.
Uczestnicy odprawili też Mszę św. w niższym seminarium pod przewodnictwem fr. Giuseppe Myoungjin PARK, asystenta generalnego FAMC, a następnie odwiedzili muzeum z pamiątkami po św. Maksymilianie Kolbem. Jego życie i misja, a zwłaszcza pobożność maryjna, gorliwość misyjna i najwyższa ofiara złożona w Auschwitz, stały się silnym przypomnieniem franciszkańskiego powołania do bezinteresownej miłości i służby.
Pielgrzymka wiodła dalej do kościoła w Ōura, miejsca nierozerwalnie związanego z odkryciem wspólnot „ukrytych chrześcijan” w Japonii, którzy przez całe pokolenia w czasach prześladowań potajemnie strzegli wiary. Uczestnicy odwiedzili także katedrę w Urakami, muzeum bomby atomowej w Nagasaki oraz park pokoju. Miejsca te skłaniały do głębokiej refleksji nad cierpieniami spowodowanymi bombardowaniem atomowym i nad stałą odpowiedzialnością chrześcijan za krzewienie pokoju oraz obronę godności człowieka. To doświadczenie nadało szczególne znaczenie franciszkańskiemu zobowiązaniu wyrażonemu w pozdrowieniu Pax et bonum, przypominając, że pokój realizuje się przez pojednanie, szacunek i solidarność z cierpiącymi.
Piątek 16 października poświęcono szkoleniu w zakresie administracji ekonomicznej i odpowiedzialnego zarządzania dobrami doczesnymi Zakonu, z wystąpieniami ekonoma generalnego fr. Leszka ŁUCZKANINA i poborcy generalnego fr. Cătălina FABIAN. Dzień rozpoczęły Msza św. i jutrznia pod przewodnictwem ekonoma generalnego.
Prelegenci podkreślili, że administracja ekonomiczna nie jest jedynie zadaniem technicznym czy urzędowym, lecz istotną służbą na rzecz życia i misji wspólnot franciszkańskich. Prawidłowe zarządzanie zasobami wymaga przejrzystości, odpowiedzialności, kompetencji oraz przestrzegania norm Kościoła i Zakonu.
Uczestnicy mieli możliwość zadawania pytań i wymiany opinii w sprawach praktycznych dotyczących ich jurysdykcji. Na popołudnie zaplanowano indywidualne rozmowy ich przedstawicieli z ekonomem generalnym i poborcą generalnym, aby pogłębić konkretne kwestie związane z odpowiedzialnością w dziedzinie ekonomicznej.
Dzień zwieńczyła braterska kolacja wraz z braćmi z klasztoru Niepokalanego Poczęcia NMP (Seibo no Kishi).
Zgromadzenie zakończyło się w sobotę 17 października Mszą św. w kościele parafialnym pod przewodnictwem fr. Michaela EARALY, ministra prowincjalnego prowincji św. Maksymiliana M. Kolbego w Indiach i przewodniczącego FAMC. Celebracja zgromadziła uczestników na chwilę dziękczynienia po dniach wspólnej modlitwy, formacji, dyskusji i pielgrzymowania.
Po zakończeniu zajęć wyjazdy rozłożyły się stosownie do potrzeb podróży: część uczestników opuściła Nagasaki 17 października, a inni w dniach następnych.
Zgromadzenie w Nagasaki umocniło więzi braterskie między braćmi mniejszymi konwentualnymi w Azji i pozwoliło wspólnie zastanowić się nad wyzwaniami oraz możliwościami stojącymi przed federacją. Konferencja bp. OSHIKAWA i pielgrzymka postawiły w centrum uwagi powołanie do bycia świadkami pokoju, pojednania i nadziei. Z kolei sprawozdania oraz wspólne obrady uwypukliły znaczenie stałego dialogu, wzajemnego wsparcia, a także wiernego i przejrzystego zarządzania zasobami w służbie misji.
Choć niektóre propozycje wymagają jeszcze pogłębienia i konkretnych kroków, współbracia powrócili do swoich jurysdykcji z większą świadomością wspólnej odpowiedzialności oraz perspektyw ściślejszej współpracy, niosąc ze sobą doświadczenie przeżytego braterstwa oraz zadanie przełożenia refleksji zgromadzenia na codzienne życie i misję franciszkańską.
Fr. Dennis M. VARGAS, sekretarz FAMC
