W dniach 18-30 stycznia 2026 r. odbyła się wizyta w Zambii, podczas której zorganizowano trzy warsztaty formacyjne poświęcone sprawiedliwości, pokojowi i integralności stworzenia (GPIC) jako istotnym i konstytutywnym elementom życia franciszkańskiego. Warsztaty zachęcały uczestników do ponownego odkrycia GPIC nie jako dodatkowej posługi, ale jako prawdziwego DNA charyzmatu franciszkańskiego, zakorzenionego w Ewangelii i w świadectwie życia św. Franciszka i św. Klary.
Każdy z warsztatów zgromadził członków rodziny franciszkańskiej. W znacznej liczbie obecni byli bracia z trzech gałęzi Pierwszego Zakonu – bracia mniejsi, bracia mniejsi konwentualni i bracia mniejsi kapucyni – a także siostry franciszkanki z różnych zgromadzeń, franciszkanie świeccy i inni współpracownicy ożywieni franciszkańskim duchu, zaangażowani w posługę i formację. Ich wspólny udział był widocznym znakiem wspólnego powołania franciszkańskiego przeżywanego w różnych stanach życia.
Pierwszy z warsztatów odbył się w kolegium św. Bonawentury w Lusace, gdzie refleksja skupiała się na GPIC jako rzeczywistości, która rodzi się ze spotkania – w szczególności spotkania Franciszka z trędowatym – oraz na tym, jak sprawiedliwość zaczyna się od solidarności. Uczestnicy zostali zachęceni do refleksji nad tym, jak te fundamentalne doświadczenia nadal kształtują dzisiejsze życie i posługę franciszkańską. Z Lusaki podróż kontynuowano na północ, zatrzymując się w klasztorze św. Maksymiliana Kolbego w Kapiri Mposhi, a potem udając się do Ndola na drugi z warsztatów prowadzonych w centrum franciszkańskim. Spotkanie to koncentrowało się na pokoju jako długotrwałym i relacyjnym procesie, pielęgnowanym poprzez braterstwo, cierpliwość i wspólne rozeznanie. Udział postulantów i nowicjuszy franciszkańskich nadał ważny wymiar formacji początkowej, podkreślając, że sprawiedliwość, pokój i integralność stworzenia muszą być przekazywane od samego początku jako sposób postrzegania i przeżywania Ewangelii. Podróż przez Copperbelt i prowincję północno-zachodnią stanowiła nieustanne tło dla tych refleksji. Społeczności napotykane po drodze żyją w cieniu działalności górniczej, przemysłu, który odcisnął piętno na regionie pod względem gospodarczym, społecznym i środowiskowym – nie zawsze w pozytywnym sensie. Z jednej strony wydobycie surowców mineralnych przyniosło rozwój i zatrudnienie, z drugiej zaś pozostawiło głębokie rany w społecznościach, ziemi i życiu rodzinnym. Te realia nadały konkretny wymiar dyskusjom podczas warsztatów poświęconych sprawiedliwości, pokojowi i integralności stworzenia, zakorzeniając je w doświadczeniach ludzi, którym franciszkanie towarzyszą na co dzień. Po drodze zatrzymywano się i odwiedzano niezliczone – jak się wydawało – parafie i lokalne społeczności, spotykając się z ludźmi, słuchając ich historii i świadcząc o odporności wiary w miejscach często naznaczonych niepewnością ekonomiczną i presją środowiskową. Spotkania te pokazały, że GPIC winno być przeżywane nie tyle poprzez programy, ile poprzez obecność, słuchanie i towarzyszenie. Podróż objęła wizytę w misji św. Teresy w Ibenga, Mpongwe, gdzie na cmentarzu odmówiono modlitwę za zmarłych franciszkanów, oddając hołd i wyrażając wdzięczność tym, których życie przyczyniło się do ukształtowania Kościoła w tym regionie. Czas spędzony w pobliżu tamy Kafulafuta jeszcze bardziej uwydatnił ścisłą więź między ludźmi, zasobami naturalnymi i stworzeniem.
Wizyta była kontynuowana w Kitwe, diecezji, która narodziła się dzięki silnej obecności franciszkanów. Kilkudniowy pobyt w klasztorze św. Antoniego i posługa w parafii Najświętszego Serca Jezusowego towarzyszył tej części podróży. Sprawowanie Eucharystii – charakteryzujące się niezwykłym śpiewem wspólnotowym – było potężnym wyrazem nadziei i wiary pośród wyzwań, przed którymi stoi wiele lokalnych społeczności. Trzeci i ostatni z warsztatów odbył się w klasztorze św. Maksymiliana M. Kolbego w Solwezi, gdzie refleksja skupiała się bardziej bezpośrednio na znaczeniu opowiadania historii. Uczestnicy zastanawiali się nad tym, jak życie franciszkańskie wzywa do uważnego słuchania historii ludzi i ziemi, zwłaszcza w regionach głęboko naznaczonych przemysłem wydobywczym. Warsztaty podkreśliły, że solidarność z marginalizowanymi, promowanie budowania pokoju i dzielenie się opowieściami o tym, jak przywrócono integralność części stworzenia Bożego, która została naruszona, są nieodłącznymi wymiarami dzisiejszego życia franciszkańskiego. W całej podróży brał udział zambijski zespół GPIC: fr. Patrick MUPULA i fr. Gabriel CHILEKWA, a także inni bracia, których współpraca i wskazania były niezbędne dla powodzenia warsztatów. Czas spędzony w Zambii był wymownym świadectwem żywotności charyzmatu franciszkańskiego i GPIC jako wspólnego DNA franciszkańskiego — przeżywanego w braterstwie, formacji i wiernej obecności pośród ludu Bożego, zwłaszcza w miejscach naznaczonych zarówno obietnicą, jak i trudem.
Fr. Michael LASKY
delegat generalny ds. sprawiedliwości, pokoju i integralności stworzenia (GPIC)
